DoktorFizik
Instagram
 

Ganglabor

Gangstörungen können von verschiedenen Faktoren abhängen, wie zum Beispiel Immobilität aufgrund von Altersschwäche, Alzheimer-Krankheit, Protheseninterventionen, Schlaganfall, Gehirnverletzung, Zerebralparese, Parkinson-Krankheit, Multiple Sklerose (MS). Die Gangprobleme werden mithilfe der Roboter im Ganglabor korrigiert.

Die wiederholten Gehbewegungen, die während der Roboter-Gangrehabilitation durchgeführt werden, ermöglichen die Wiederherstellung der Signalübertragung zwischen Gehirn, Rückenmark und Muskeln, die durch die Krankheiten und Verletzungen beschädigt ist.

ROBOTER-GAIT REHABILITATION

Das meistgenutzte Roboter-Ganggerät der Welt und der Türkei ist LOKOMAT. Außerdem ROBOGAIT, das in der Türkei hergestellt wird, kann für dieselben Zwecke verwendet werden. In diesen Systemen wird der Patient auf einem Laufband aufgehängt, während er/sie sich in einer stehenden Position befindet und mit dem Gerät gebunden ist. Der/die Physiotherapeut(in) entscheidet über den Grad der Körpergewichtsreduzierung durch das Gerät und den Grad des Roboterbeitrags zur Gangfunktion nach der Untersuchung des Patienten.

 

GANG REHABILITATION

 

Der Patient ließ sich gemäß dem natürlichen Gangmuster auf dem Laufband des Roboter-Gangsystems gehen. Während dieser Übung verarbeiten die an Hüfte und Knien befestigten Rezeptoren die Reaktion des Körpers auf die Bewegung und bestimmen, auf welcher Ebene der Bewegung ein Problem besteht, und laden die Informationen in den Computer hoch. Wenn der Patient dem normalen Gangmuster nicht folgen kann, korrigiert der Roboter den Gang.

 

Die Verstärkung der Muskeln, die Rekonstruktion der Durchblutung in den Beinen, die Verringerung des Risikos von Osteoporose und Frakturen, die Verhinderung des Dekubitus und Gefäßverschlüsse sind weitere Vorteile der Behandlung.

 

Nörolojik hasara bağlı yürüme becerisini yitirmiş kişileri tekrar yürütebilmek için 1990’lı yıllara dek uygulanmış fizik tedavi yöntemleri daha çok insan gücüne dayanır. Yani kendi bacakları üzerinde duramayan, ağırlığını taşıyamayan hastaların ayakta durabilmesi ve yürüme hareketlerini çalışabilmesi için terapistlerin hastanın hem dengesini hem de ağırlığını destekleyecek kuvveti vermesi gerekir. Hastanın ayak bileği, diz, kalça gibi eklemlerini stabilize edebilmek için ortez denilen vücuda takılan cihazlardan da yararlanılır. Ortezin pasif desteği ve fizyoterapistin aktif yardımı ile ağır nörolojik hasara uğramış hastalara denge ve yürümeyi geri kazandırmaya yönelik hareketler yaptırılır. Yürüme hareketleri paralel barda veya yürüme bandında uygulanabilir. Günümüzde bu yöntem halen en yaygın şekilde uygulanan ve “geleneksel” olarak adlandırılan fizik tedavi yöntemidir.

 

Ancak ağır nörolojik hasarı olan hastaların normal yaşama geri kazandırılmasını amaçlayan fizik tedavide uygulanan geleneksel yöntemlerin bazı kısıtlılıkları mevcuttur. Fizyoterapistler bedenen yorulur. Hastayı ayakta tutmak için birden fazla terapist gerekebilir. İnsan gücü gereksinimi fazla olduğundan tedavi seansları ve yoğunluğu sınırlıdır. Hastanın performansı hakkında objektif geribildirim imkanları kısıtlıdır. Egzersiz hareketleri seans boyunca aynı doğrulukta ve güvenilirlikte tekrarlanamayabilir. Yürüme fizyolojisine uygun hareketler her seferinde tam olarak yaptırılamayabilir.

 

Lokomat yürüme robotu sayesinde geleneksel yürüme rehabilitasyonunun karşılaştığı bu güçlükler aşılabilmektedir. Robotik fizik tedavi ile yürüme, makine hastanın ağırlığını taşıdığı ve eklem hareketlerini kontrollü bir şekilde gerçekleştirdiği için terapistin fiziki kuvvet uygulama ihtiyacını ortadan kaldırır. Fizyoterapist hastanın rehabilitasyonunda daha ince noktalara ve genel gidişata dikkat gösterebilir. Böylece tedavi seansları daha verimli geçer. Hocoma Lokomat robotik fizik tedavi ile yürüme egzersizleri bol tekrarla, yoğun olarak hastalığın erken dönemlerinden itibaren güvenle uygulanabilir. Beyin hasarı ve inme gibi hastalıklarda robotik cihazlarla erken dönemde uygulanan fizik tedavi, beynin plastisitesinin uyarılmasına ve iyileşmeye yardım etmektedir.

 

Hocoma Lokomat yürüme robotu ile normal yürüme paterni hastada gerçekleştirilebilmektedir. Dinamik vücut ağırlığı desteği ve kişiye uyum sağlayan robotik dış iskelet ile ağır nörolojik hasarlarda bile hasta ayağa kaldırılıp doğal yürümeye en yakın hareketler yapılabilir. Ayak tabanına basınçlar doğal şekilde yansıtılır, ayak bileği-diz-kalça dizilimi normale uygun şekilde korunur. Hastanın spesifik ihtiyaçlarına göre kalça ve diz eklem hareket açıları terapist tarafından özel ayarlanabilir. Cihazın üzerindeki sensörler yapılan tüm hareketleri kaydeder.

 

Robotik fizik tedavinin yürümenin geri kazandırılması dışındaki faydaları arasında yatağa bağımlı ve yürüyemeyen hastalarda kasların kuvvetlenmesi, bacaklardaki dolaşımın sağlanması, harekete bağlı olarak kemik erimesi ve kırık riskinin azalması, yatak yarası ve damar tıkanıklıklarının önlenmesi sayılabilir.

 

Nörolojik rehabilitasyonda hastayı kapasitesine göre zorlamak gerekir. Yani hasta için çok kolay olan, neredeyse hiç zahmet çekmeden yaptığı hareketlerin iyileşmeye faydası azdır. Diğer taraftan hastanın mevcut kapasitesi içinde gerçekleştirmesi mümkün olmayan hareketlere zorlanması da moral motivasyona olumsuz etki edebilir ve egzersizler yapılamayacağı için fizik tedaviden istenen verim alınamayabilir. Yani fizik tedavi egzersizlerinin bu iki uç noktanın arasında, hastayı hep zorlayacak ancak yapabileceği seviyede planlanması gerekir. Hocoma Lokomat yürüme robotu, yürüme egzersizleri açısından bu ihtiyaca cevap verecek şekilde tasarlanmıştır. Tedavi için en iyi olacak egzersiz yoğunluğu, hızı, robotik destek miktarı, yüklenme derecesi ayarlanabilmektedir. Robotik cihaza entegre bilgisayar oyunu benzeri uygulamalar ile hastalar egzersiz için motive edilebilmekte ve ulaşabilecekleri ve motive edici egzersiz hedefleri oluşturulabilmektedir. Arttırılmış performans geri bildirimi (augmented performance feedback) denilen sistem ile hasta yaptığı hareketler ile ilgili gelişmiş geri bildirim alabilir. Geri bildirim almak hastaların kaslarının kuvvetlenmesi ve kardiyovasküler kapasitelerinin  iyileşmesi anlamında egzersizin etkinliğini önemli ölçüde arttırmaktadır.

 

Hastalar gün geçtikçe bilinçlenmekte ve katılım gösterecekleri fizik tedavi merkezinde robotik rehabilitasyon cihazlarının olup olmadığını sormaktadır. Robotik cihazlarla nörolojik rehabilitasyon günümüzde tüm dünyada rehabilitasyonun son yeniliklerinden biri olarak gittikçe artan oranda kullanıma girmektedir. Robotik fizik tedavi cihazlarının etkisini araştıran bilimsel makalelerin sayısı her yıl artmaktadır. Lokomat yürüme robotu ile fizik tedavi, ağır nörolojik hastalığı olan kişilerin tedavi sonuçlarına olumlu yansıyacak şekilde, yürüme hareketlerine hemen, güvenli ve yoğun olarak başlayabilmesine imkan vermektedir.