DoktorFizik
Instagram
Nörorehabilitasyon ve Ağrı Tedavisi [email protected] | 0542 215 80 80

Dizde Kök Hücre Tedavisi

Dizde kök hücre tedavisi kireçlenmeden menisküs hasarına ve ligament zorlanmalarına kadar pek çok diz sorunu için yeni ve popüler bir tedavi yöntemidir.

Dizde kök hücre tedavisi kimlere yapılır?

Dizdeki kıkırdak ve bağ doku hasarına bağlı ağrılarda ilk basamak tedavi genellikle ağrı kesici ve ödem giderici ilaçlar, fizik tedavi yöntemleri ve egzersiz olmaktadır. İkinci basamak tedaviler arasında ise kortikosteroid ve hyaluronik asit içeren eklem içi enjeksiyonlar gelmektedir. Bu tedavilerin yetersiz kaldığı durumlarda ise çeşitli ameliyat yöntemleri uygulanabilmektedir. Kök hücre tedavisi günümüzde birinci ve ikinci basamak tedavilerden yarar göremeyen fakat ameliyat olmak istemeyen ya da ameliyat olmasına engel bulunan hastaların iyileştirilmesinde tercih edilmektedir.

Kıkırdak hasarı ve diz kireçlenmesi

Eklem kıkırdağı, eklemin hareketi için sürtünmesiz bir ortam oluşturur ve kemiklerin maruz kaldığı stresi azaltır. Kıkırdak dokusu sayesinde diz eklemi vücut ağırlığından kat kat daha fazla kuvvetlerde yüklenmeye bile dayanabilir. Eklem kıkırdak dokusunun kendini onarma yeteneği sınırlı olduğu  için kıkırdağın zedelendiği durumlar tedavisi güç sorunlar arasındadır.

Diz kireçlenmesi diye tabir edilen hastalıkta kıkırdak tabaka zamanla aşınır ve hasarlanır. Kireçlenme yaş ilerledikçe ortaya çıkabilir veya yaralanmaya bağlı tendon, ligament veya kemik hasarı nedeniyle daha genç yaşlarda oluşabilir. Ligament ve tendon yaralanmalarında dizin stabilitesi bozulabilir ve bu da kıkırdak hasarı riskini arttırır. Artrit denilen eklemin iltihabi durumlarında kıkırdak yanında eklem zarı (sinoviyal membran), kıkırdak altındaki kemik doku, tendonlar, ligamentler ve kaslar da etkilenir.

Neden kök hücre tedavisi?

Mezenkimal kök hücre denilen erişkin kök hücreler diz kıkırdağı hasarlarının tedavisinde kullanılmaktadır. Erişkin kök hücreler normalde dokularımızda hasarlanan ve ölen hücreleri yenilemek için rezerv olarak bulunur. Diz kıkırdağının kan dolaşımı fazla olmadığından orayı kendiliğinden onarma kapasiteleri ise azdır. Bu nedenle kök hücrelerin diz kıkırdağını onarmalarını sağlamak için bu hücreler eklem içine iğne ile enjekte edilir. Kök hücre tedavisi minimal invazif tedavi olarak sınıflanır. Yani sadece iğne gibi çok küçük bir müdahale içermektedir. Ameliyat içermez.

Kök hücreler nasıl tedavi eder?

Dizde kök hücre tedavisi ile eklemdeki iltihabi süreci yavaşlatmak veya durdurmak, kireçlenmenin ilerlemesini durdurmak, eklem kıkırdağını onarmak, eklem protezi ameliyatı ihtiyacını geciktirmek veya ameliyata gerek kalmaması hedeflenmektedir. Bazı bilimsel çalışmalarda kök hücre tedavisinin kıkırdağı onardığı, diz ağrısını azalttığı, yaşam kalitesini arttırdığı ve ameliyat ihtiyacını azalttığı gösterilmiştir.

Kök hücrelerin kıkırdak hücrelerine dönüşerek, eklem hasarını arttıran iltihabi süreci baskılayarak, kıkırdak hasarını ve ağrıyı azaltan sitokin denilen proteinleri salarak etki ettiği düşünülmektedir. Günümüzde bilimsel araştırmalar hangi kök hücre elde etme yönteminin, hangi konsantrasyon şekli ve dozun, hangi enjeksiyon tekniğinin en iyi ve kalıcı sonuçlar sağladığını bulmaya yöneliktir. Kök hücrelerin elde edilme ve hazırlanma şekli iyileştikçe tedavi başarısının da artacağı düşünülmektedir.

Dizde kök hücre tedavisi için gerekli kök hücreler kişinin kemik iliğinden veya yağ dokusundan elde edilir. Daha sonra kök hücreler konsantre edilir ve ultrasonografi kılavuzluğunda diz içine enjekte edilir.

Dizde kök hücre tedavisinin riskleri

Dizde kök hücre tedavisi ciddi bir yan etki riski taşımaz. Bazen eklemde işlem sonrası bir süre ağrı, şişlik, tutukluk olabilir. Bazı başka kök hücre tedavilerinde (göz, beyin, omurilik hastalıkları için yapılan kök hücre tedavilerinde) önemli riskler söz konusu olabilir. Ancak dize uygulanan kök hücre tedavisi oldukça güvenlidir. Çünkü kök hücreler kişinin kendi vücudundan toplanır, bu da istenmeyen reaksiyon riskini en aza indirir. Kök hücre tedavisi ile ilgili riskler eğer kök hücreler başka bir kişiden elde edilmişse, kök hücreler hastadan alınmasına rağmen laboratuvar ortamında çoğaltılıp modifiye edilirse ya da kimyasal maddelere maruz bırakılırsa artar.

Özetle…

Kök hücre tedavisi ilaç, egzersiz, kilo verme, fizik tedavi gibi yöntemlerin başarısız olduğu ve ameliyata uygun olmayan veya ameliyat istemeyen diz osteoartriti (kireçlenme) hastalarında tercih edilebilecek güvenli bir yeni tedavi yöntemidir. Henüz bu yöntem diz kireçlenme tedavisinde rutin önerilebilecek kadar kabul görmemiştir fakat bilimsel çalışmalar yoğun şekilde devam etmektedir. Kök hücre tedavisi yerine diz kireçlenmesinde hyaluronik asit (viskosuplementasyon) ve PRP enjeksiyonları da yararlı olabilmektedir.

Henüz Yorum Yok

Yorum Yapın